![](\"http:\/\/pleograf.pl\/wp-content\/files\/pleograf\/2.2016\/Kultura_filmowa_wspoczesnej_odzi_rodo_-_Wydawnictwo_Biblioteki_PWSFTviT.jpg\")
<\/p>\nKultura filmowa wsp\u00f3\u0142czesnej \u0141odzi<\/i>, red. Ewa Ciszewska, Konrad Klejsa, Wydawnictwo Biblioteki PWSFTviT, \u0141\u00f3d\u017a 2015<\/p>\n
<\/p>\n
Obraz filmowej \u0141odzi, okre\u015blanej niegdy\u015b mianem stolicy polskiej kinematografii, przedstawiono ju\u017c w licznych ksi\u0105\u017ckach. Spo\u015br\u00f3d tom\u00f3w, na kt\u00f3rych tre\u015b\u0107 sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 wspomnienia zwi\u0105zanych z \u0141odzi\u0105 tw\u00f3rc\u00f3w oraz opowie\u015bci o zrealizowanych w tym mie\u015bcie filmach, przywo\u0142a\u0107 mo\u017cna cho\u0107by takie tytu\u0142y, jak Fabryka sn\u00f3w<\/i><\/a>[1]<\/a> Stanis\u0142awa Zawi\u015bli\u0144skiego i Tadeusza Wijaty czy \u0141\u00f3d\u017a, k\u2026! Szkic do portretu filmowej \u0141odzi<\/i><\/a>[2]<\/a> Dominiki Kawczy\u0144skiej. Odnotowa\u0107 nale\u017cy r\u00f3wnie\u017c obecno\u015b\u0107 publikacji zach\u0119caj\u0105cych do spacer\u00f3w szlakiem filmowych lokacji: Przewodnik po filmowej \u0141odzi<\/i><\/a>[3]<\/a> Macieja Kronenberga, Marty Wawrzyniak i Aleksandry Jonas czy Spacerownik. \u0141\u00f3d\u017a filmowa<\/i><\/a>[4]<\/a> Joanny Podolskiej i Jakuba Wiewi\u00f3rskiego.<\/p>\n Autorzy \u017cadnej z wymienionych ksi\u0105\u017cek nie koncentruj\u0105 si\u0119 jednak na uwarunkowaniach polityczno-ekonomicznych, maj\u0105cych decyduj\u0105cy wp\u0142yw na kondycj\u0119 bran\u017cy kinematograficznej. Sfera produkcji i eksploatacji doczeka\u0142a si\u0119 jednak om\u00f3wienia w ksi\u0105\u017cce Kultura filmowa wsp\u00f3\u0142czesnej \u0141odzi<\/i>. Jak zaznaczaj\u0105 w przedmowie do tomu jego redaktorzy, w ka\u017cdym wypadku kluczem wyboru danego tematu jest koniunkcja jego medialnych oraz geograficznych w\u0142a\u015bciwo\u015bci \u2013 w skr\u00f3cie: jego \u201efilmowo\u015b\u0107\u201d i \u201e\u0142\u00f3dzko\u015b\u0107\u201d <\/i>(s. 7). Takie zaw\u0119\u017cenie zakresu bada\u0144 sta\u0142o si\u0119 punktem wyj\u015bcia analizy dzia\u0142alno\u015bci instytucji kszta\u0142tuj\u0105cych \u0142\u00f3dzki pejza\u017c kinematograficzny.<\/p>\n W\u015br\u00f3d firm produkcyjnych, kt\u00f3rych dzia\u0142alno\u015b\u0107 om\u00f3wiona zosta\u0142a w poszczeg\u00f3lnych rozdzia\u0142ach, znajduj\u0105 si\u0119 Wytw\u00f3rnia Film\u00f3w Fabularnych (autor: Jaros\u0142aw Grzechowiak), Wytw\u00f3rnia Film\u00f3w O\u015bwiatowych (autor: Micha\u0142 Dondzik) i Studio Filmowe Semafor (autorka Ewa Ciszewska). Informacje faktograficzne uzupe\u0142niono opisem niezrealizowanych plan\u00f3w restrukturyzacji przedsi\u0119biorstw. Ich trudne po\u0142o\u017cenie zacytowany we wst\u0119pie Edward Zaji\u010dek por\u00f3wnywa\u0142 do slalomu wykonywanego na ruchomych piaskach pustynnego pola minowego <\/i>(s. 81). W kontrze do tego stanu rzeczy przywo\u0142ano w innej cz\u0119\u015bci ksi\u0105\u017cki wspomnienia Janusza Kubickiego: \u0141\u00f3d\u017a by\u0142a miastem, kt\u00f3re przyci\u0105ga\u0142o aktor\u00f3w. Tu by\u0142o wszystko \u2013 film na \u0141\u0105kowej, dubbing, radio, teatry, telewizja. Ma\u0142o tego, by\u0142 wydzia\u0142 kultury, kt\u00f3ry bardzo chcia\u0142 si\u0119 \u201epokaza\u0107\u201d. Poza tym, gdy do \u0141odzi przyje\u017cd\u017cali re\u017cyserzy filmowi na zdj\u0119cia, od razu przychodzili do teatr\u00f3w, \u017ceby zobaczy\u0107, co, kto i gdzie gra. Atrakcyjno\u015b\u0107 \u0141odzi wtedy by\u0142a ogromna <\/i>(s. 19).<\/p>\n Ka\u017cda ze wspomnianych instytucji stan\u0119\u0142a na pocz\u0105tku lat 90. przed wyzwaniem deregulacji rynku filmowego. W\u015br\u00f3d przyczyn pogarszaj\u0105cej si\u0119 kondycji finansowej tych wytw\u00f3rni wymienia si\u0119 mi\u0119dzy innymi brak wsparcia z bud\u017cetu pa\u0144stwa oraz konieczno\u015b\u0107 konkurowania \u2013 w warunkach kapitalistycznych \u2013 ze sprawniej funkcjonuj\u0105cym przemys\u0142em filmowym innych kraj\u00f3w. Przyk\u0142adem nietrafionej decyzji biznesowej by\u0142o zakupienie przez wszystkie trzy wytw\u00f3rnie bardzo kosztownej aparatury monta\u017cowo-d\u017awi\u0119kowej szwajcarskiej firmy Sondor. Nabycie tego sprz\u0119tu, motywowane ch\u0119ci\u0105 poszerzenia zakresu dzia\u0142alno\u015bci w sektorze us\u0142ug, w rezultacie jedynie zad\u0142u\u017cy\u0142o \u0142\u00f3dzkie o\u015brodki produkcyjne.<\/p>\n Z podobnej perspektywy Pawe\u0142 Rutkiewicz opisa\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 \u0142\u00f3dzkich kin, kt\u00f3re r\u00f3wnie\u017c dynamicznie zmienia\u0142y si\u0119 w latach 1990\u20132012: fluktuowa\u0142 zakres ich dzia\u0142alno\u015bci oraz liczba. Podobnie jak w przypadku innych o\u015brodk\u00f3w kultury, zajmuj\u0105cych si\u0119 dystrybucj\u0105 oraz organizacj\u0105 pokaz\u00f3w filmowych, kluczowe znaczenie mia\u0142 przyj\u0119ty w\u00f3wczas w Polsce kierunek polityki kulturalnej, zwi\u0105zany z decentralizacj\u0105 instytucji, a tak\u017ce z powszechn\u0105 obecno\u015bci\u0105 na rynku kaset wideo. Pesymistyczny obraz kondycji kin funkcjonuj\u0105cych w \u0141odzi prze\u0142amuje nieco zawarta w zako\u0144czeniu artyku\u0142u wzmianka o kilku nowych, dobrze rokuj\u0105cych inwestycjach: rozpocz\u0119ciu dzia\u0142alno\u015bci kina Bodo oraz Kina Wytw\u00f3rni (urz\u0105dzonym w dawnej sali kolaudacyjnej Wytw\u00f3rni Film\u00f3w Fabularnych).<\/p>\n Z rozdzia\u0142u po\u015bwi\u0119conego dzia\u0142alno\u015bci sp\u00f3\u0142ki producenckiej Opus Film, napisanego przez Marcina Adamczaka, wy\u0142ania si\u0119 natomiast obraz firmy posiadaj\u0105cej du\u017c\u0105 niezale\u017cno\u015b\u0107 ekonomiczn\u0105 (pozwalaj\u0105c\u0105 na rozpocz\u0119cie realizacji zdj\u0119\u0107 jeszcze przed wyp\u0142aceniem \u015brodk\u00f3w przez partnera instytucjonalnego \u2013 PISF b\u0105d\u017a stacj\u0119 telewizyjn\u0105) i jednocze\u015bnie przedk\u0142adaj\u0105cej walory artystyczne realizowanego filmu nad wysoko\u015b\u0107 spodziewanego zysku.<\/p>\n Krzysztof Jajko przedstawi\u0142 histori\u0119 \u0142\u00f3dzkiego oddzia\u0142u TVP, przy czym akcent po\u0142o\u017cy\u0142 na dysproporcj\u0119 pomi\u0119dzy wyposa\u017ceniem technicznym regionalnego o\u015brodka oraz centrali w Warszawie. Brak dost\u0119pu do nowoczesnej aparatury studyjnej wynika\u0142 nie tylko z niedobor\u00f3w finansowych wobec konieczno\u015bci importowania jej z kraj\u00f3w zachodnich, ale te\u017c z ch\u0119ci sprawowania przez o\u015brodek centralny kontroli nad polityk\u0105 finansow\u0105 i programow\u0105 regionalnego oddzia\u0142u.<\/p>\n Rozwa\u017caj\u0105c aktywno\u015b\u0107 podmiot\u00f3w zwi\u0105zanych z bran\u017c\u0105 filmow\u0105, nie spos\u00f3b nie wspomnie\u0107 o instytucji zobowi\u0105zanej statutowo do restytuowania filmowego dorobku artystycznego. Micha\u0142 Pabi\u015b-Orzeszyna uczyni\u0142 obszarem swojego zainteresowania Muzeum Kinematografii, kt\u00f3re nie w pe\u0142ni wykorzystuje zadanie realizowania polityki wystawienniczej opartej na odratowywaniu marginali\u00f3w dziedzictwa kinowego<\/i>. W miejsce krytykowanego tradycyjnego profilu dzia\u0142alno\u015bci muzeum autor rozdzia\u0142u proponuje model krytycznego muzeum filmowej materialno\u015bci<\/i>, co wymaga\u0142oby od widza porzucenia postawy kontemplacyjnej na rzecz aktywnego uczestnictwa w procesie recepcji dzie\u0142a.<\/p>\n Instytucje, wok\u00f3\u0142 kt\u00f3rych ogniskuj\u0105 si\u0119 pocz\u0105tkowe rozdzia\u0142y ksi\u0105\u017cki, mog\u0105 r\u00f3wnie\u017c pe\u0142ni\u0107 funkcj\u0119 atrakcji turystycznej. Pod poj\u0119ciem turystyki filmowej, kt\u00f3rej fenomen przeanalizowa\u0142 Maciej Kronenberg, kryje si\u0119 bowiem nie tylko odbywanie w\u0119dr\u00f3wek \u015bladami filmowych bohater\u00f3w. W ramy tego zjawiska w\u0142\u0105czy\u0107 mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c odwiedzanie przedsi\u0119biorstw produkcyjnych. Z przeprowadzonych sonda\u017cy<\/a>[5]<\/a> wynika, \u017ce wiele os\u00f3b uto\u017csamia obraz filmowej \u0141odzi z Mi\u0119dzynarodowym Festiwalem Sztuki Autor\u00f3w Zdj\u0119\u0107 Filmowych \u201eCamerimage\u201d, a tak\u017ce z dzia\u0142alno\u015bci\u0105 Pa\u0144stwowej Wy\u017cszej Szko\u0142y Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej.<\/p>\n Kontekst polityczny i kulturalny konfliktu mi\u0119dzy \u0142\u00f3dzkim magistratem a festiwalem Camerimage zosta\u0142 opisany przez Konrada Klejs\u0119, analizuj\u0105cego komplikacje towarzysz\u0105ce pr\u00f3bom utworzenia w \u0141odzi, w rewitalizowanym kompleksie by\u0142ej elektrociep\u0142owni EC-1, centrum festiwalowego oraz studia filmowego Davida Lyncha. W 2010 r. Tomasz Sadzy\u0144ski, w\u00f3wczas p.o. prezydenta \u0141odzi, przewidywa\u0142 optymistycznie: Po zako\u0144czeniu prac tw\u00f3rcy i arty\u015bci b\u0119d\u0105 mogli realizowa\u0107 tu swoje wizje. To dow\u00f3d na to, \u017ce pomimo wielu przeciwno\u015bci zmienia si\u0119 rzeczywisto\u015b\u0107. Wiele lat temu p\u0142yn\u0105\u0142 st\u0105d pr\u0105d do niemal ca\u0142ej \u0141odzi. Za par\u0119 lat b\u0119dzie p\u0142yn\u0119\u0142a energia. Energia kultury do miasta, kt\u00f3re chce by\u0107 europejsk\u0105 stolic\u0105 kultury w 2016 roku <\/i>(s. 176). W chwili wypowiadania tych s\u0142\u00f3w wiadomo ju\u017c by\u0142o jednak, \u017ce warunek, od kt\u00f3rego realizacji Marek \u017bydowicz uzale\u017cni\u0142 dalsz\u0105 organizacj\u0119 festiwalu w \u0141odzi \u2013 budowa centrum festiwalowo-kongresowego Camerimage \u0141\u00f3d\u017a Center \u2013 nie zostanie spe\u0142niony, a Camerimage przeniesiony zosta\u0142 do Bydgoszczy.<\/p>\n Dwa rozdzia\u0142y ksi\u0105\u017cki po\u015bwi\u0119cono na opisanie \u015bcie\u017cki kariery absolwent\u00f3w \u0142\u00f3dzkich uczelni. Dominika Staszenko i Marcin Chojnacki postawili sobie za cel przybli\u017cenie sylwetki absolwent\u00f3w studi\u00f3w filmoznawczych, kt\u00f3rzy uko\u0144czyli studia na Uniwersytecie \u0141\u00f3dzkim w latach 2000\u20132012. Byli studenci, kt\u00f3rzy wzi\u0119li udzia\u0142 w ankietach i wywiadach swobodnych, ocenili r\u00f3wnie\u017c program nauczania na \u0142\u00f3dzkim filmoznawstwie oraz dzia\u0142alno\u015b\u0107 k\u00f3\u0142 naukowych, a tak\u017ce perspektywy zatrudnienia po uko\u0144czeniu studi\u00f3w. Z kolei Maja Durlik i Kuba Mikurda podj\u0119li si\u0119 analizy zwi\u0105zk\u00f3w student\u00f3w \u0142\u00f3dzkiej Szko\u0142y Filmowej z sam\u0105 \u0141odzi\u0105. Respondenci cz\u0119sto podkre\u015blali kontrast pomi\u0119dzy atmosfer\u0105 charakteryzuj\u0105c\u0105 te dwa miejsca. Jak wspomina Krzysztof Zanussi, \u0141\u00f3d\u017a by\u0142a n\u0119dznym, biednym, szarym miastem. Pami\u0119tam kobiety jad\u0105ce rano do pracy i odwo\u017c\u0105ce do \u017c\u0142obk\u00f3w i przedszkoli swoje zaspane, zm\u0119czone dzieci. Artystowski styl \u017cycia, jaki uprawiano w\u00f3wczas w Szkole, wydawa\u0142 mi si\u0119 przy tym nie na miejscu <\/i>(s. 201). Autorzy artyku\u0142u pos\u0142u\u017cyli si\u0119 metafor\u0105 uczelni jako enklawy<\/i> czy \u201ewyspy\u201d na mapie \u0141odzi<\/i>.<\/p>\n Aleksandra Krupa-\u0141awrynowicz podda\u0142a interpretacji wyniki ankiet przeprowadzonych w\u015br\u00f3d os\u00f3b, kt\u00f3re w dniach 14 lutego i 31 pa\u017adziernika 2013 r. odwiedzi\u0142y jedno z \u0142\u00f3dzkich kin: Charlie albo Cinema City. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 respondent\u00f3w zaplanowa\u0142a wizyt\u0119 w kinie z wyprzedzeniem i, co istotne, zdecydowa\u0142a si\u0119 na seans w tym dniu ze wzgl\u0119du na sam\u0105 okazj\u0119 (walentynki albo Halloween), a nie na ch\u0119\u0107 obejrzenia filmu, kt\u00f3rego tematyka lub przynale\u017cno\u015b\u0107 gatunkowa korelowa\u0142a z obchodzonym w\u0142a\u015bnie \u015bwi\u0119tem. Badania ilo\u015bciowe uzupe\u0142nione zosta\u0142y obserwacj\u0105 etnograficzn\u0105, za\u015b w celu wskazania kontekstu przywo\u0142anych ju\u017c \u015bwi\u0105t powo\u0142ano si\u0119 na ugruntowane w tradycji kulturoznawczej teorie Zygmunta Freuda, Michai\u0142a Bachtina czy Rogera Caillois.<\/p>\n Ostatni rozdzia\u0142 ksi\u0105\u017cki dotyczy zjawiska pornografii stacjonarnej we wsp\u00f3\u0142czesnej \u0141odzi. Maciej Kry\u0144ski, dzi\u0119ki przeprowadzonym wywiadom z ekspedientami i w\u0142a\u015bcicielami sklep\u00f3w erotycznych (w kt\u00f3rych funkcjonuj\u0105 niekiedy sale kinowe b\u0105d\u017a kabiny do indywidualnej projekcji), przybli\u017cy\u0142 sytuacj\u0119 ekonomiczn\u0105 firm posiadaj\u0105cych w ofercie no\u015bniki zawieraj\u0105ce tre\u015bci pornograficzne, a tak\u017ce opisa\u0142 sylwetk\u0119 typowego konsumenta takiej kategorii film\u00f3w.<\/p>\n Szeroki zakres zagadnie\u0144 podj\u0119tych w poszczeg\u00f3lnych rozdzia\u0142ach ksi\u0105\u017cki pozwoli\u0142 na zarysowanie panoramy wsp\u00f3\u0142czesnej \u0141odzi filmowej. Przyczynkiem do eksplorowania kolejnych obszar\u00f3w badawczych mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 cho\u0107by rozpocz\u0119cie dzia\u0142alno\u015bci Narodowego Centrum Kultury Filmowej<\/a>[6]<\/a>, a tak\u017ce istnienie na kulturalnej mapie miasta cyklicznie organizowanych festiwali filmowych, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych wymieni\u0107 mo\u017cna Festiwal Krytyk\u00f3w Sztuki Filmowej \u201eKamera Akcja\u201d, Forum Kina Europejskiego ORLEN Cinergia czy PGNiG Transatlantyk Festival. Kierunek dalszych poszukiwa\u0144 spuentowa\u0107 mo\u017cna s\u0142owami samych redaktor\u00f3w, kt\u00f3rzy wyrazili nadziej\u0119, \u017ce niniejszy tom o\u017cywi dyskusje nad przysz\u0142ym kszta\u0142tem \u201e\u0141odzi filmowej\u201d \u2013 a poznawcze walory pomieszczonych tu artyku\u0142\u00f3w stan\u0105 si\u0119 \u017ar\u00f3d\u0142em inspiracji dla analogicznych bada\u0144 prowadzonych w odniesieniu do innych o\u015brodk\u00f3w miejskich i \/lub regionalnych <\/i>(s. 12).<\/p>\n <\/a>[1] S. Zawi\u015bli\u0144ski, T. Wijata, Fabryka sn\u00f3w<\/i>, TOYA Sp. z o.o., \u0141\u00f3d\u017a 2013. [powr\u00f3t]<\/a><\/p>\n<\/div>\n <\/a>[2] D. Kawczy\u0144ska, \u0141\u00f3d\u017a, k\u2026! Szkic do portretu filmowej \u0141odzi<\/i>, Fundacja Wytw\u00f3rnia, \u0141\u00f3d\u017a 2014. [powr\u00f3t]<\/a><\/p>\n<\/div>\n <\/a>[3] M. Kronenberg, M. Wawrzyniak, A. Jonas, Przewodnik po filmowej \u0141odzi<\/i>, Centrum Inicjatyw na rzecz Rozwoju REGIO, \u0141\u00f3d\u017a 2010. [powr\u00f3t]<\/a><\/p>\n<\/div>\n <\/a>[4] J. Podolska, J. Wiewi\u00f3rski, Spacerownik. \u0141\u00f3d\u017a filmowa<\/i>, Agora, \u0141\u00f3d\u017a 2010. [powr\u00f3t]<\/a><\/p>\n<\/div>\n <\/a>[5] Dane statystyczne odnosz\u0105ce si\u0119 do ruchu turystycznego w \u0141odzi w 2010 r. pochodz\u0105 z raportu przygotowanego na zlecenie Regionalnej Organizacji Turystycznej Wojew\u00f3dztwa \u0141\u00f3dzkiego oraz z bada\u0144 ankietowych stanowi\u0105cych element prac dyplomowych dw\u00f3ch studentek Uniwersytetu \u0141\u00f3dzkiego. [powr\u00f3t]<\/a><\/p>\n<\/div>\n <\/a>[6] Jak mo\u017cna przeczyta\u0107 na stronie internetowej projektu, Po zako\u0144czeniu inwestycji (2019 rok) NCKF b\u0119dzie centralnym w Polsce miejscem nowoczesnej edukacji i promocji kultury filmowej, unikatow\u0105 w tej cz\u0119\u015bci Europy plac\u00f3wk\u0105 upowszechniania wiedzy o kinie<\/i>. Zob.: http:\/\/www.ec1lodz.pl\/EC1_Wschod,13 [dost\u0119p: 26.03.2016]. [powr\u00f3t]<\/a><\/p>\n Marta Kasprzak<\/b> \u2013 studiuje filmoznawstwo na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu \u0141\u00f3dzkiego. W 2015 r. obroni\u0142a prac\u0119 licencjack\u0105 pt. Prze\u0142amywanie tabu. Rozwi\u0105zania inscenizacyjne w wybranych filmach Gaspara No\u00e9go<\/i>. Wraz z Ko\u0142em Naukowym Filmoznawc\u00f3w U\u0141 realizuje mi\u0119dzynarodowy projekt ThinkFilM, kt\u00f3rego celem jest analiza strategii edukacji filmowej w Polsce oraz kilku krajach europejskich; zebrane do\u015bwiadczenia pos\u0142u\u017c\u0105 w stworzeniu koncepcji nowoczesnej plac\u00f3wki filmowo-edukacyjnej w Pradze: Narodowego Muzeum Filmowego (N\u00e1rodn\u00ed filmov\u00e9 muzeum \u2013 NaFilM).<\/p>\n Kultura filmowa wsp\u00f3\u0142czesnej \u0141odzi<\/b><\/b><\/p>\n Recenzja ksi\u0105\u017cki Kultura filmowa wsp\u00f3\u0142czesnej \u0141odzi <\/i>(\u0141\u00f3d\u017a, 2015) wydanej pod redakcj\u0105 Ewy Ciszewskiej i Konrada Klejsy. Jak zauwa\u017ca recenzentka, w publikacji zosta\u0142y om\u00f3wione liczne zagadnienia, kt\u00f3rych panoramiczne uj\u0119cie przybli\u017ca fenomen \u201e\u0141odzi filmowej\u201d. Na szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 zas\u0142uguje nie tylko szeroki zakres tematyczny oraz r\u00f3\u017cnorodna metodologia zastosowana przez autor\u00f3w poszczeg\u00f3lnych rozdzia\u0142\u00f3w, lecz tak\u017ce wyra\u017ane zarysowanie kontekstu spo\u0142eczno-politycznego, kt\u00f3ry nadawa\u0142 kierunek rozwoju polskiej bran\u017cy kinematograficznej.<\/p>\n The film culture of contemporary Lodz<\/b><\/p>\n The article is a review of a book entitled The Film Culture of Contemporary Lodz <\/i>( S\u0142owa kluczowe:<\/b> \u0141\u00f3d\u017a filmowa, kultura filmowa, przemys\u0142 filmowy w powojennej \u0141odzi<\/p>\n Keywords:<\/b> \u201e Kultura filmowa wsp\u00f3\u0142czesnej \u0141odzi, red. Ewa Ciszewska, Konrad Klejsa, Wydawnictwo Biblioteki PWSFTviT, \u0141\u00f3d\u017a 2015 Obraz filmowej \u0141odzi, okre\u015blanej niegdy\u015b mianem stolicy polskiej kinematografii, przedstawiono ju\u017c w licznych ksi\u0105\u017ckach. Spo\u015br\u00f3d tom\u00f3w, na kt\u00f3rych tre\u015b\u0107 sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 wspomnienia zwi\u0105zanych z \u0141odzi\u0105 tw\u00f3rc\u00f3w oraz opowie\u015bci o zrealizowanych w tym mie\u015bcie filmach, przywo\u0142a\u0107 mo\u017cna cho\u0107by takie tytu\u0142y, jak Fabryka… Czytaj wi\u0119cej »Kultura filmowa wsp\u00f3\u0142czesnej \u0141odzi – recenzja ksi\u0105\u017cki „Kultura filmowa wsp\u00f3\u0142czesnej \u0141odzi” pod red. Ewy Ciszewskiej, Konrada Klejsy<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1687,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"neve_meta_sidebar":"","neve_meta_container":"","neve_meta_enable_content_width":"","neve_meta_content_width":0,"neve_meta_title_alignment":"","neve_meta_author_avatar":"","neve_post_elements_order":"","neve_meta_disable_header":"","neve_meta_disable_footer":"","neve_meta_disable_title":"","footnotes":"","_ppma_block_editor_authors":""},"categories":[80,11],"tags":[971,81,82,83,84],"ppma_author":[85],"class_list":["post-184","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-pleograf-kwartalnik-akademii-polskiego-filmu-nr-2-2016","category-recenzja","tag-kino-plastyka","tag-kultura-filmowa","tag-lodz","tag-lodz-filmowa","tag-przemysl-filmowy-w-powojennej-lodzi"],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t
<\/p>\n
\n\n\n\n\n\n\n