{"id":156,"date":"2021-03-24T00:00:00","date_gmt":"2021-03-23T23:00:00","guid":{"rendered":"http:\/\/pleograf.pl\/index.php\/cialo-1-2018\/"},"modified":"2021-05-29T16:05:50","modified_gmt":"2021-05-29T15:05:50","slug":"cialo-1-2018","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/pleograf.pl\/index.php\/cialo-1-2018\/","title":{"rendered":"Cia\u0142o 1\/2018"},"content":{"rendered":"\n
\"2018<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Drogie Czytelniczki, drodzy Czytelnicy,<\/p>\n\n\n\n

rok 2018 otwieramy w \u201ePleografie\u201d numerem po\u015bwi\u0119conym problematyce cia\u0142a i seksualno\u015bci w polskim kinie. Tematy zwi\u0105zane z cielesno\u015bci\u0105 w ostatnich latach znajduj\u0105 si\u0119 w \u015bcis\u0142ym obszarze zainteresowania bada\u0144 nad filmem i kultur\u0105 wizualn\u0105, r\u00f3wnie\u017c polskie filmoznawstwo coraz ch\u0119tniej po nie si\u0119ga. Mo\u017cna na ten problem spojrze\u0107 co najmniej z trzech perspektyw. Po pierwsze \u2013 pytaj\u0105c o status cia\u0142 bohaterek oraz bohater\u00f3w i analizuj\u0105c sposoby konstruowania postaci filmowych w wymiarze seksualnym, zmys\u0142owym i afektywnym. Po drugie \u2013 badaj\u0105c materialno\u015b\u0107 obrazu filmowego, zar\u00f3wno analogowego, jak i cyfrowego, kt\u00f3ry mo\u017cna potraktowa\u0107 jako \u201ecia\u0142o filmu\u201d. I wreszcie po trzecie \u2013 pami\u0119taj\u0105c, \u017ce filmowe cia\u0142a to te\u017c cia\u0142a widz\u00f3w, a zatem niezb\u0119dne jest uwzgl\u0119dnienie r\u00f3wnie\u017c ich zmys\u0142owej kondycji oraz potraktowanie do\u015bwiadczenia kinowego jako nie tylko intelektualnego i emocjonalnego, ale r\u00f3wnie\u017c somatycznego.<\/p>\n\n\n\n

Badanie polskiego kina pod k\u0105tem pojawiaj\u0105cych si\u0119 w nim i wobec niego cia\u0142 ka\u017ce r\u00f3wnie\u017c zada\u0107 pytania o przemiany historyczne i szersze konteksty spo\u0142eczno-kulturowe. Filmowe cia\u0142a \u2013 zar\u00f3wno bohaterek i bohater\u00f3w, jak i widz\u00f3w \u2013 nie s\u0105 bowiem nigdy ograniczone wy\u0142\u0105cznie do rzeczywisto\u015bci kinematograficznej, ale mog\u0105 by\u0107 te\u017c potraktowane jako \u015bwiadectwa proces\u00f3w pozafilmowych. W tym numerze \u201ePleografu\u201d proponujemy w zwi\u0105zku z tym wieloaspektowy namys\u0142 nad cia\u0142ami polskiego kina. Autorki i autorzy kolejnych tekst\u00f3w uruchamiaj\u0105 zr\u00f3\u017cnicowane perspektywy teoretyczne, analityczne i interpretacyjne, kt\u00f3re pozwalaj\u0105 z jednej strony spojrze\u0107 na histori\u0119 polskiego filmu z uwzgl\u0119dnieniem aspekt\u00f3w cielesnych i zmys\u0142owych, z drugiej \u2013 wychyli\u0107 si\u0119 w przysz\u0142o\u015b\u0107, pytaj\u0105c o mo\u017cliwe konsekwencje zastosowania do bada\u0144 filmoznawczych nowych paradygmat\u00f3w teoretycznych. Dzi\u0119ki temu cia\u0142o i seksualno\u015b\u0107 jawi\u0105 si\u0119 ju\u017c nie tylko jako inspiruj\u0105cy i ch\u0119tnie podejmowany przez tw\u00f3rc\u00f3w temat filmowy, ale te\u017c jako punkt wyj\u015bcia do refleksji o historycznej, aktualnej i przysz\u0142ej kondycji polskiego kina w og\u00f3le.<\/p>\n\n\n\n

Numer otwiera przekrojowy tekst Karola Jachymka<\/a> po\u015bwi\u0119cony problematyce seksu i seksualno\u015bci w polskim kinie okresu PRL. Pocz\u0105wszy od czas\u00f3w stalinizmu, przez okres odwil\u017cy, lata 60. i 70., a\u017c po ostatni\u0105 dekad\u0119 przed transformacj\u0105 ustrojow\u0105 autor analizuje sposoby ukazywania seksu przez polskich tw\u00f3rc\u00f3w, pytaj\u0105c o warunkuj\u0105ce je dzia\u0142ania cenzury, ale te\u017c konteksty obyczajowe i kulturowe, odpowiadaj\u0105ce za stopniowe redefiniowanie temat\u00f3w tabu w polskim kinie.<\/p>\n\n\n\n

Ten si\u0142\u0105 rzeczy zwi\u0119z\u0142y przegl\u0105d historycznych strategii pokazywania seksu w polskich filmach PRL ciekawie uzupe\u0142nia tekst Aleksandra Kmaka<\/a>, kt\u00f3ry si\u0119gaj\u0105c mi\u0119dzy innymi po narz\u0119dzia zmys\u0142owej teorii kina, analizuje sposoby konstruowania cia\u0142 m\u0119skich bohater\u00f3w trzech film\u00f3w Andrzeja Wajdy: Polowania na muchy<\/em>, Brzeziny<\/em> i Bez znieczulenia<\/em>. Autor napisa\u0142 r\u00f3wnie\u017c miejscami krytyczn\u0105 recenzj\u0119 wa\u017cnej ksi\u0105\u017cki Karola Jachymka<\/a> Film \u2013 cia\u0142o \u2013 historia. Kino polskie lat sze\u015b\u0107dziesi\u0105tych<\/em>, dzi\u0119ki czemu problematyczny status cia\u0142 polskiego kina okresu PRL zosta\u0142 w tym numerze uj\u0119ty w form\u0119 polemicznego dwug\u0142osu.<\/p>\n\n\n\n

Zmys\u0142owa teoria kina sta\u0142a si\u0119 tak\u017ce jedn\u0105 z inspiracji dla Ma\u0142gorzaty Jakubowskiej, kt\u00f3ra w swoim artykule<\/a> wskazuje na mniej oczywiste \u017ar\u00f3d\u0142a tego nowego paradygmatu teoretycznego i jednocze\u015bnie aplikuje go do analizy trzech film\u00f3w, w wyra\u017anie bardziej eksperymentalny spos\u00f3b traktuj\u0105cych problem cia\u0142a i seksualno\u015bci. Autorka przygl\u0105da si\u0119 filmom Gumki<\/em> i Obrz\u0119dy intymne<\/em> Zbigniewa Libery oraz noweli z Niemoralnych opowie\u015bci<\/em> Waleriana Borowczyka, by wydoby\u0107 z nich interesuj\u0105ce j\u0105 zagadnienie \u201ekina jako sk\u00f3ry\u201d, odnosz\u0105ce si\u0119 do materialnego i zmys\u0142owego statusu obrazu filmowego.<\/p>\n\n\n\n

Przegl\u0105d r\u00f3\u017cnych strategii ukazywania cia\u0142a w polskim kinie fabularnym uzupe\u0142niaj\u0105 dwa artyku\u0142y. W pierwszym Wojciech \u015awidzi\u0144ski analizuje wybrane filmy Piotra Szulkina<\/a>, dowodz\u0105c, \u017ce cia\u0142o ludzkie \u2013 cz\u0119sto poddawane eksperymentom i do\u015bwiadczaj\u0105ce przemocy \u2013 jest jednym z kluczowych temat\u00f3w i zarazem element\u00f3w poetyki kina autorskiego tego re\u017cysera. W drugim tek\u015bcie Martyna Mieszkowska poddaje analizie Kosmos<\/em> Andrzeja \u017bu\u0142awskiego<\/a>, skupiaj\u0105c si\u0119 na konstrukcji filmowych cia\u0142. Autorka, odwo\u0142uj\u0105c si\u0119 do ustale\u0144 mi\u0119dzy innymi Gianniego Vattimo i Johna D. Caputo, proponuje szersze filozoficzne interpretacje filmu \u017bu\u0142awskiego, pytaj\u0105c o kondycj\u0119 i to\u017csamo\u015b\u0107 jego bohater\u00f3w jako przedstawicieli p\u00f3\u017anej nowoczesno\u015bci. <\/p>\n\n\n\n

Cykl tekst\u00f3w naukowych zamyka artyku\u0142 Hanny Margolis<\/a>, w kt\u00f3rym autorka problem filmowych cia\u0142 odnosi do kina animowanego, podkre\u015blaj\u0105c, \u017ce ma on tutaj radykalnie inne zastosowanie i znaczenie. Rys historyczny po\u015bwi\u0119cony przemianom sposob\u00f3w konstruowania cia\u0142 w polskiej animacji drugiej po\u0142owy XX wieku zamyka analiza najnowszych film\u00f3w, mi\u0119dzy innymi Cipki<\/em> Renaty G\u0105siorowskiej. Wa\u017cnym kontekstem i dope\u0142nieniem artyku\u0142u Margolis mo\u017ce by\u0107 wieloautorska monografia wsp\u00f3\u0142czesnego polskiego kina animowanego Polska animacja w XXI wieku<\/em> pod redakcj\u0105 Ma\u0142gorzaty Kozubek i Tadeusza Szczepa\u0144skiego \u2013 ksi\u0105\u017ck\u0119 t\u0119 w tym numerze \u201ePleografu\u201d recenzuje Micha\u0142 Bobrowski<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

W ramach cyklu \u201eZ warsztatu\u201d proponujemy artyku\u0142 Micha\u0142a Matuszewskiego<\/a>, kuratora programu filmowego Centrum Sztuki Wsp\u00f3\u0142czesnej Zamek Ujazdowski w Warszawie, kt\u00f3ry opieraj\u0105c si\u0119 na w\u0142asnych do\u015bwiadczeniach zwi\u0105zanych z prowadzeniem kina, zastanawia si\u0119 nad przemianami, jakie zasz\u0142y w stosunku do materii obrazu filmowego, do \u201ecia\u0142a filmu\u201d, w momencie przej\u015bcia z formatu analogowego na cyfrowy i stopniowego odchodzenia od u\u017cywania ta\u015bmy filmowej.<\/p>\n\n\n\n

W tym numerze publikujemy r\u00f3wnie\u017c wywiad z Ann\u0105 Jadowsk\u0105<\/a>, kt\u00f3ry przeprowadzi\u0142a Monika Talarczyk. Punktem wyj\u015bcia do rozmowy, kt\u00f3ra dotyczy mi\u0119dzy innymi kina kobiet i miejsca re\u017cyserek we wsp\u00f3\u0142czesnym polskim kinie, ale te\u017c statusu cielesnego i emocjonalnego filmowych bohaterek, jest wielokrotnie nagradzany film Dzikie r\u00f3\u017ce<\/em>.<\/p>\n\n\n\n

Cielesny numer \u201ePleografu\u201d zamyka recenzja Alicji G\u00f3rskiej ksi\u0105\u017cki Dominika Wierskiego<\/a>  Sport w polskim kinie 1944\u20131989<\/em>, po\u015bwi\u0119conej szczeg\u00f3lnym aspektom ukazywania dynamicznych cia\u0142 w kinie okresu PRL, co stanowi interesuj\u0105ce uzupe\u0142nienie dla rozwa\u017ca\u0144 zawartych w przywo\u0142anych tu tekstach naukowych.<\/p>\n\n\n\n

Zesp\u00f3\u0142 Redakcyjny<\/em><\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Seks w kinie polskim okresu PRL. Wprowadzenie<\/strong><\/a><\/h4>\n\n\n\n

Karol Jachymek<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Filmowe cia\u0142a, zmys\u0142y i obrazy. Trzej m\u0119\u017cczy\u017ani Wajdy<\/strong><\/a><\/h4>\n\n\n\n

Aleksander Kmak<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

„Kino jako sk\u00f3ra” \u2013 polskie filmy i „nowy” paradygmat bada\u0144 filmoznawczych<\/strong><\/a><\/h4>\n\n\n\n

Ma\u0142gorzata Jakubowska<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Biegun cielesno\u015bci w tw\u00f3rczo\u015bci filmowej Piotra Szulkina<\/strong><\/a><\/h4>\n\n\n\n

Wojciech \u015awidzi\u0144ski<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Cia\u0142o rozproszone \u2013 obsesja fragment\u00f3w w kontek\u015bcie hermeneutyki radykalnej. Filozoficzna analiza „Kosmosu” Andrzeja \u017bu\u0142awskiego<\/strong><\/a><\/h4>\n\n\n\n

Martyna Mieszkowska<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

\u201eCipka\u201d i inne (r)ewolucje. Problem konstruowania dyskursu cia\u0142a we wsp\u00f3\u0142czesnym polskim autorskim filmie animowanym<\/strong><\/a><\/h4>\n\n\n\n

Hanna Margolis<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Z WARSZTATU: Z pami\u0119tnika kiniarza, czyli jak przesta\u0142em si\u0119 ba\u0107 i pokocha\u0142em cyfr\u0119<\/strong><\/a><\/h4>\n\n\n\n

Micha\u0142 Matuszewski<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

Nie jeste\u015bmy bohaterami swoich historii. Z Ann\u0105 Jadowsk\u0105 rozmawia Monika Talarczyk<\/strong><\/a><\/h4>\n\n\n\n

Monika Talarczyk<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

RECENZJA: Niewidoczne cia\u0142a lat 60. \u2013 recenzja ksi\u0105\u017cki „Film \u2013 cia\u0142o \u2013 historia. Kino polskie lat sze\u015b\u0107dziesi\u0105tych” Karola Jachymka<\/strong><\/a><\/h4>\n\n\n\n

Aleksander Kmak<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

RECENZJA: Afirmacja wielokierunkowo\u015bci \u2013 recenzja ksi\u0105\u017cki „Polska animacja w XXI wieku” pod red. Ma\u0142gorzaty Kozubek i Tadeusza Szczepa\u0144skiego<\/strong><\/a><\/h4>\n\n\n\n

Micha\u0142 Bobrowski<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n

RECENZJA: Propagowanie czy\/i propaganda? \u2013 recenzja ksi\u0105\u017cki „Sport w polskim kinie 1944\u20131989” Dominika Wierskiego<\/strong><\/a><\/h4>\n\n\n\n

Alicja G\u00f3rska<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Drogie Czytelniczki, drodzy Czytelnicy, rok 2018 otwieramy w \u201ePleografie\u201d numerem po\u015bwi\u0119conym problematyce cia\u0142a i seksualno\u015bci w polskim kinie. Tematy zwi\u0105zane z cielesno\u015bci\u0105 w ostatnich latach znajduj\u0105 si\u0119 w \u015bcis\u0142ym obszarze zainteresowania bada\u0144 nad filmem i kultur\u0105 wizualn\u0105, r\u00f3wnie\u017c polskie filmoznawstwo coraz ch\u0119tniej po nie si\u0119ga. Mo\u017cna na ten problem spojrze\u0107 co najmniej z trzech perspektyw. Po pierwsze \u2013 pytaj\u0105c o status cia\u0142 bohaterek oraz… Czytaj wi\u0119cej »Cia\u0142o 1\/2018<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","template":"","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"neve_meta_sidebar":"","neve_meta_container":"","neve_meta_enable_content_width":"","neve_meta_content_width":0,"neve_meta_title_alignment":"","neve_meta_author_avatar":"","neve_post_elements_order":"","neve_meta_disable_header":"","neve_meta_disable_footer":"","neve_meta_disable_title":"","footnotes":"","_ppma_block_editor_authors":""},"ppma_author":[2],"class_list":["post-156","page","type-page","status-publish","hentry"],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t